Mobiliteit, Parkstad en andere ideeën

Op de vraag van Gazet van Turnhout hoe het Vlaams Belang staat tegenover het plan ‘Parkstad Turnhout’ van architect Luc Vanhout, kwamen wij tot volgende beschouwingen die meteen ook de contouren zijn van onze visie op mobiliteit in Turnhout. ‘Parkstad Turnhout’ is een omvattend plan dat door zijn vakkundigheid niet meer kan weggedacht worden uit de discussie over mobiliteit in en om Turnhout.
Het levert ideeën en uitgangspunten waarmee men het eens of oneens kan zijn, maar die hoe dan ook in algemene of specifieke zin overwegen het waard zijn. Het kan dan ook niet anders dan dat de beleidsmakers uit onze stad het plan niet uit de weg kunnen gaan als referentie-of ten minste een kritisch vergelijkingspunt. Belangrijk bovendien is dat het plan Turnhout in de regionale context plaatst – de noord-zuid-verbinding -, waardoor de mobiliteitsproblematiek in onze stad noodgedwongen ruimer dient bekeken te worden dan wat we tot nog toe gewoon waren. En dat is zonder meer een positief gegeven. Ook dat zal van het stadsbestuur een intellectuele, maar ook een technische inspanning vragen. Het plan verabsoluteren, zoals sommigen lijken te doen, is niet verstandig. In een dynamiek rond de mobiliteitsproblematiek in onze stad komt men beter tot een evenwichtige synthese van de nuttigste ideeën uit de diverse visies. Het Vlaams Belang wil hier dan ook bondig enkele aspecten van het mobiliteitsdebat naar voor schuiven ter overweging, zonder de ambitie te hebben een alomvattend standpunt te brengen. Het zal blijken dat wij het niet altijd eens zijn met Luc Vanhout, maar soms toch ook verrassend wel…
Algemeen
Volgens historici heeft Turnhout zijn ontwikkeling te danken door zijn ligging op het kruispunt van de handelsroutes Antwerpen – Keulen en Leuven – Den Bosch. Eeuwenlang heeft deze ontwikkeling zich dan ook afgespeeld aan dit kruispunt en werd alle verkeer ook naar dit kruispunt, de Turnhoutse Grote Markt, geleid. De verkeersontwikkeling van de jongste decennia vraagt echter andere oplossingen. Het Turnhoutse beleid van het begin van de vorige eeuw, toen ver op zijn tijd vooruit, voorzag deze reeds. Men maakte toen reeds de keuze om alle doorgaand verkeer via de binnenstad een alternatief te bieden. Het antwoord was toen de Ring. In het interbellum is men dan ook daadwerkelijk begonnen aan de planning en onteigeningen voor een ringweg rond het centrum. Gebrek aan visie en durf, politiek gehakketak, en ook machtige lobby’s hebben ervoor gezorgd dat deze ring nooit helemaal gerealiseerd is en nu, meer dan zestig jaar later, nog steeds geen afdoende oplossing kan bieden. Volledig in het besef dat met een ronde Ring – helaas -niet alle huidige problemen inzake mobiliteit van de baan zijn, willen wij volgende suggesties doen om bepaalde knelpunten op te lossen. Tegelijk pleiten wij voor prioritaire investeringen in mobiliteit, in de wetenschap dat een goede mobiliteit ook weer andere projecten en ontwikkelingen mogelijk maakt. Tevens ligt het voor de hand dat een en ander niet op de al te lange termijn wordt gezien, maar dat een strakke tijdslimiet wenselijk is om snel tot de oplossing van reeds jarenlang aanslepende problemen te komen.
Ring
Het is bekend dat het Vlaams Belang – dat het taboe over de mogelijke vervollediging van de Ring na vele jaren doorbrak -een sterke pleitbezorger is van de doortrekking van de Turnhoutse Ring als zinvolle ontsluiting van het Turnhoutse noord-west-kwartier; een aangelegenheid waar Luc Vanhout andere alternatieven voor aanreikt. We zitten wat dat betreft dus niet op dezelfde golflengte. Daarnaast werd het ondertussen ook al wel duidelijk dat in de bestuurlijke meerderheid van Turnhout ook stemmen opgaan om deze optie ernstig te nemen en op zijn minst in bovenstedelijk, regionaal onderzoek te kaderen. Wat ons betreft moet de Ring dus volledig rond gemaakt worden met in elke richting twee rijstroken. Het argument dat dit niet kon omdat de men de groene noordkant van Turnhout wilde beschermen bestaat niet meer omdat dit gebied met de projecten Bruyne Strijd en Heizijdse Velden helemaal verkaveld en bebouwd gaat worden. Voor deze bewoners moet dan ook ontsluiting voorzien worden. Het aanleggen van een zgn. ‘Kanaalboulevard’ – hoewel geen oorspronkelijk idee van Luc Vanhout, maar van onze collega’s van de Open VLD – komt hier volgens ons onvoldoende aan tegemoet en zal de facto als een surrogaat voor de niet-gesloten Ring dienen. En dat kan niet de bedoeling zijn. Bovendien dient van de huidige Ring het segment vanaf de Oude Beersebaan tot aan de Steenweg op Oosthoven heraangelegd. De rijstroken dienen naar elkaar opgeschoven te worden en er dienen ventwegen aangelegd te worden. Zo kan binnen de bestaande bedding het bovenlokaal verkeer snel doorstromen en kan het lokale verkeer opgevangen worden via de ventwegen. (Een echte ring bestemd voor doorgaand verkeer kan evenwel niet voorzien zijn van verblijf-of erfgoedfuncties). De bereikbaarheid van de Ring kan dan ook vergroot worden met doorgang te verlenen aan de nu afgesloten straten. In afwachting van deze heraanleg kan men op verscheiden kruispunten de verkeersdoorstroming herbekijken (zie bijvoorbeeld het kruispunt Steenweg Oosthoven.) En in verband met het geplande verkeersplateau (het zgn. stedelijk plateau) aan het stadspark zou het volgens ons een vergissing zijn om ook daar geen ventweg(en) te voorzien.
De Noordboulevard
De buurtverenigingen zien deze weg zoals hij momenteel wordt geconcipieerd als het naar binnentrekken van het ontbrekende ringsegment. En ze hebben gelijk. Deze nieuwe weg zal de transit van verkeer in de binnenstad verzwaren. Enerzijds zal de instroom de nu al drukke stationsstraat extra belasten en anderzijds zal de Guldensporenlei vaak verzadigd worden, mede door de geregelde stilstand voor de ophaalbrug aan het kanaal. Samen met hen zijn wij van mening dat het doortrekken van de Ring veel van de mobiliteitsproblemen kan oplossen. We verwerpen het principe van de Noordboulevard dus niet, maar wel als deze los gezien wordt van de vervollediging van de Ring. De woonontwikkeling in het ‘noordwestelijk kwartier’ van de stad is immers een nieuwe uitdaging voor een betere ontsluiting en de opvang van doorgaand verkeer.
Trouwens een Noordboulevard waarvan de toegang moet lopen over een zeer smalle brug, slechts één rijstrook, en die dan nog verzandt aan de Guldensporenlei, kan nooit een ernstige oplossing bieden. Bovendien lijkt het ons dat deze nieuwe weg eerder moet dienen om het innovatiepark rond de stationsbuurt toegankelijk te maken dan de instroom in de stad beter te kanaliseren. In deze optiek lijkt ons de mogelijke ontwikkeling van de al genoemde zgn. Kanaalboulevard als ‘sluipweg’ naar het westen van de stad dan ook overbodig.
De Binnenstad
In plaats van te opteren voor fuiken en/of lussen opteren wij voor het geleiden van lokaal doorgaand verkeer dat geënt is op een beter systeem dan nu dat hoofdzakelijk leidt naar de parkings in de binnenstad van waaruit dan ook weer de andere stadsdelen bereikbaar zijn. Een optimale bereikbaarheid van de winkels is in een stad die zich ‘winkelstad’ wil noemen -we denken hierbij ook aan het geplande exclusieve karakter van het Turnovacomplex -een voorwaarde. Vermits bovendien de bewoners te allen tijde hun woning moeten kunnen bereiken, zal het systeem van fuiken en lussen overigens nooit optimaal renderen. Komt daar nog bij dat zowel de bewoners als degenen die Turnhout kennen én de gebruikers van een GPS telkens wel weer andere oplossingen zullen vinden dan de beoogde lus of fuik…
Het Station
Het station zou de draaischijf moeten zijn voor een vlotte mobiliteit. In Turnhout echter blokkeert het station deze mobiliteit. Verscheidene keren per dag zet de spoorlijn die onze stad van noord naar zuid in tweeën snijdt het verkeer volledig stil, met soms zeer lange files in de binnenstad tot gevolg. Oplossingen hiervoor zijn mogelijk, maar dan is samenwerking en goodwill van de NMBS nodig, en uit het verleden blijkt dat dit niet zo vanzelfsprekend is. Bovendien is het station voor reizigers afkomstig van ‘buiten de Ring’ moeilijk bereikbaar, er zijn te weinig parkeerplaatsen en in de piekuren is de confrontatie met de zgn. zwakke weggebruiker een bijkomend probleem en risico. Daarnaast komt de complementariteit van bussen en treinen in het mobiliteitsverhaal erg in het gedrang wanneer bij het aankomen of vertrekken van treinen de diverse overwegen gesloten worden en de bussen komen vast te staan en vertragingen oplopen. Om aan deze complexe problemen het hoofd te bieden, zijn wij de visie van architect Luc Vanhout erg genegen om het station te verplaatsen naar de onmiddellijke omgeving van de Ring waardoor tal van mobiliteitsproblemen perfect kunnen opgelost worden. Het spreekt vanzelf dat de op handen zijnde ontwikkeling van het innovatiepark in de huidige stationsbuurt reeds in die context zal moeten bekeken worden. De aldus vrijgekomen ‘boulevard’ in de bedding van de huidige spoorweg, kan dan bijvoorbeeld ontwikkeld worden als een wandel-en fietsstrook van Noordboulevard tot Ring of tot een verbindingsstrook die kan kaderen in een deugdelijk circulatieplan. En ook voor de busverbindingen en de pendelaars is dit een win-situatie. De aansluitingen aan en om de Ring kunnen hier perfect gemaakt worden en het centrum van de stad wordt ontlast van vele voertuigen die hier in de buurt kunnen parkeren.
Parkeren
Parkeren in Turnhout is omwille van de oude structuur van de binnenstad geen sinecure. De bedoeling van het stadsbestuur om de straten “terug te geven” aan de bewoners juichen wij toe. Het is immers een toepassing van het “Eigen Volk Eerst”-principe… Alleen de regelgeving die men hier gebruikt en die voor de bewoners van de betaalzones vele sociale contacten belemmert, is verwerpelijk. De invoering van de bezoekerskaart in zijn huidige vorm is een lachertje. Wij hebben steeds gepleit om, buiten de oude betaalzone (van voor april 2008), “Blauwe Zones” toe te passen. De uitbreiding van de vroeger betaalzone is trouwens verlieslatend en jaagt de burgers op onnodige kosten. Trouwens, parkeren in Turnhout ís gewoon te duur. Parkeertarieven optrekken tot 300% van het oude tarief van 2008 is een vorm van verkapte belastingen. En voorts zou het niet mogen zijn dat parkeren op openbare parkings tot bijna het dubbele kost van wat je zou betalen in de privéparkings. Indien Turnhout zich wil blijven profileren met een gezellig en drukbezocht winkelcentrum, zou men zich dringend moeten bezinnen over de betaalbare parkeermogelijkheden in dat centrum. Met de opkomst van grote “outlets” en andere grootschalige kleinhandelscentra zou het winkelgebeuren zich immers snel kunnen verplaatsen tot nadeel van de zaken in de Turnhoutse binnenstad. Wij blijven het nut van randparkings bij de Ring en daarbij aansluitende busverbindingen naar de binnenstad verdedigen. Voor wie echt niet met de wagen in de stad moet zijn, biedt dit aanbod zeker soelaas. Tevens houden wij aan ons oude standpunt dat er moet getracht worden zoveel mogelijk ondergronds te parkeren op diverse locaties in de stad.
Tot slot
Het mobiliteitsvraagstuk zal wellicht nooit volledig opgelost kunnen worden en zal ook nooit een antwoord bieden op ieders inzichten. Het blijft daarbij een dwingende noodzaak om snel en daadkrachtig te kunnen reageren op wijzigende mobiliteitssituaties. Daarom is het voor ons belangrijk dat er een dynamiek blijft die de vlam brandend houdt. Die dynamiek kan ontwikkeld worden door de inbreng van allen die in Turnhout ofwel politieke verantwoordelijkheid dragen – zowel meerderheid als oppositie -, maar ook door hen – burgers en specialisten -die het technische en politieke debat willen voeden met ideeën. Voorliggende tekst is daartoe vanuit onze hoek dan ook een bescheiden bijdrage.



Vlaams Belang Turnhout 14 september 2010

Misschien bent u ook geïnteresseerd in ...